Füzyon ek nedir, ne zaman gerekir?
Fiber optik kablonun içindeki her lif, saç teli inceliğinde bir camdır. Işık bu camın merkezindeki çok ince çekirdekte ilerler. İki fiberi birleştirirken çekirdeklerin tam karşı karşıya gelmesi gerekir; en küçük kayma bile ışığın bir kısmını kaybettirir.
Füzyon ekte iki fiberin ucu hassas biçimde kesilir, füzyon cihazında hizalanır ve elektrik arkıyla eritilerek kaynaştırılır. Sonuç, iki ayrı fiber değil, ışığın neredeyse kesintisiz geçtiği tek bir camdır.
Füzyon ek şu durumlarda gerekir:
- Kopan ya da ezilen kablonun onarımı. Tadilatta kesilen, hayvanın ısırdığı veya kapıda ezilen kablo, kopan noktadan füzyon ekle birleştirilir. Bkz. fiber kablo tamiri.
- Kablonun uzatılması veya yerinin değiştirilmesi. Modemin yeri değişecekse kısa gelen kabloya yeni bir parça eklenir. Bkz. fiber kablo uzatma.
- Sonlandırma. Konnektörlü bir pigtail, ana kablodaki fibere füzyon ekle bağlanır. Bkz. fiber optik sonlandırma.
- Dağıtım ve branşman. Saha dolabında, ek kutusunda ya da binanın dikey hattında fiberler dairelere veya bölümlere dağıtılır. Bkz. bina içi fiber tesisatı.
- Yeni hat kurulumu. Uzun hatlarda makaralar arasındaki birleşimler füzyon ekle yapılır.
Füzyon ek ile mekanik ek arasındaki fark
Fiberi birleştirmenin iki yolu vardır. Mekanik ekte fiber uçları eritilmez; küçük bir hizalama parçasının içinde, ışık geçişini kolaylaştıran bir jelle uç uca tutulur. İkisi arasındaki farklar:
| Füzyon ek | Mekanik ek | |
|---|---|---|
| Birleştirme şekli | Fiber uçları ark ile eritilip kaynaşır | Uçlar bir hizalama parçasında uç uca tutulur |
| Işık kaybı | En düşük kayıplı yöntem | Genellikle füzyon ekten yüksek |
| Geri yansıma | Çok düşük | Daha yüksek olabilir |
| Dayanıklılık | Kalıcı ve en sağlam birleşim | Sıcaklık değişimine ve titreşime daha duyarlı |
| Gereken ekipman | Füzyon cihazı ve hassas fiber kesici | Basit el aletleri |
| Uygun olduğu yer | Kalıcı hatlar, dış ortam, operatör ve kurumsal hatlar | Geçici çözümler, tekil bağlantılar |
Fiber Optik Derneği (FOA), füzyon eki en düşük kayıp ve en az yansımayı sağlayan, en sağlam ve güvenilir birleştirme yöntemi olarak tanımlar (FOA). Kalıcı her hatta bu yüzden füzyon ek öneriyoruz.
Adım adım füzyon ek süreci
- Kablonun açılması. Dış kılıf ve koruyucu katmanlar soyulur. Gevşek tüplü kablolarda tüpün içindeki jel temizlenir.
- Fiberin soyulması. Fiberin üzerindeki plastik kaplama özel bir pensle alınır ve çıplak cam ortaya çıkar.
- Temizlik. Cam yüzey izopropil alkolle silinir. Toz ya da yağ, ekte kayba ve zayıf noktaya yol açar.
- Hassas kesim. Fiber, hassas kesici (cleaver) ile dik ve pürüzsüz bir yüzey oluşacak şekilde kesilir. İyi bir ekin yarısı iyi bir kesimdir.
- Hizalama ve kaynak. İki uç füzyon cihazına yerleştirilir. Cihaz uçları kamerayla görüp hizalar ve elektrik arkıyla kaynaştırır.
- Kontrol. Cihaz, ekin tahmini kayıp değerini ve kaynak görüntüsünü gösterir. Değer kabul edilebilir değilse ek kesilip yeniden yapılır.
- Koruma. Ek noktasına önceden geçirilen ısıyla daralan ek koruyucu kaydırılır ve cihazın fırınında daraltılır. Koruyucu, kırılgan ek noktasını mekanik olarak destekler.
- Kasete yerleştirme. Eklenen fiberler ek kasetine düzenli biçimde sarılır; kaset, ek kutusuna veya mufaya yerleştirilip kapatılır.
- Ölçüm. Hattın tamamı test edilir; gerekiyorsa OTDR ile ölçülüp raporlanır.
Ek kaybı ve kabul ölçümü
Her ek, ışıkta küçük bir kayıp oluşturur. Bu kayıp desibel (dB) cinsinden ölçülür ve ne kadar düşükse o kadar iyidir.
- Standart sınır: Yaygın olarak başvurulan TIA-568 standardı, füzyon veya mekanik ekte kaybın 0,3 dB’yi geçmemesini ister (FOA özeti).
- Planlama değeri: FOA, hat tasarımında tek modlu bir füzyon ek için 0,15 dB kayıp hesaplanmasını önerir (FOA). İyi yapılmış füzyon ekler genellikle bunun da altında kalır.
- Cihaz değeri bir tahmindir: Füzyon cihazının ekranda gösterdiği kayıp, görüntüye dayalı bir tahmindir. Gerçek değeri ölçüm gösterir.
- OTDR ölçümü iki yönden yapılır: Tek yönden bakıldığında bir ek, iki fiberin farklı özellikleri yüzünden olduğundan düşük kayıplı, hatta “kazanç” gibi görünebilir. Bu yüzden doğru değer için ölçüm iki yönden yapılıp ortalaması alınır. Ayrıntılar: OTDR ölçümü.
Kullandığımız ekipman
Ekleri füzyon ek cihazıyla, kesimleri hassas fiber kesiciyle yapıyoruz. Hattı OTDR ile ölçüyoruz. Ek kalitesini en çok füzyon cihazının ayarı ve kesici bıçağın durumu belirler.
Kablo tipleri
Füzyon ekle birleştirilen başlıca kablo tipleri şunlardır:
- Drop kablolar: Bina girişinden daireye ya da işyerine giden ince kablolar. Evlerdeki kopmaların çoğu bu kablolarda olur.
- Bina içi kablolar: Dikey hatta ve katlarda kullanılan kablolar.
- Dış ortam ve zırhlı kablolar: Kanalda, toprak altında ya da kemirgen riski olan yerlerde kullanılan dayanıklı kablolar.
- Havai hat kabloları: Direkler arasında taşınan kablolar.
- Pigtail ve patch kablolar: Sonlandırmada ana kabloya eklenen konnektörlü kısa kablolar.
Ek mufu ve kaset düzeni
Ek, yalnızca kaynak anından ibaret değildir. Ek noktalarının yıllarca sorunsuz çalışması, nasıl korunduklarına bağlıdır.
- Kaset düzeni: Fiberler kasete, kırılmaya yol açacak keskin bükümler olmadan ve renk sırasına göre yerleştirilir. Böylece ileride bir fiber arandığında kolayca bulunur.
- Mufa ve ek kutusu: Dış ortamdaki ekler, suya ve neme karşı sızdırmaz bir mufaya alınır. Bina içinde duvar tipi ek kutuları kullanılır.
- Etiketleme: Hangi fiberin nereye gittiği kaset ve kutu üzerinde işaretlenir.
Fiyatı neye göre değişir?
Füzyon ek işinin fiyatını en çok şunlar belirler:
- Eklenecek fiber (core) sayısı
- Kablonun bulunduğu yer: bina içi, kanal ya da havai hat
- Gerekirse mufa, ek kutusu veya kaset gibi malzeme
- OTDR ölçümü ve rapor ihtiyacı
Keşif ücretsizdir.
Ayrıntılı bilgi için fiyatlar sayfasına bakın ya da işin fotoğrafını WhatsApp’tan gönderin, size fiyat bilgisi verelim.